فریبرز خوب ‌نژاد  متولد 1344، اهل کهکیلویه و بویراحمد است. جوانی را با طلبگی آغاز کرد، اما جنگ وادی دیگری را پیش راهش گشود. او در عملیات بدر در سال 1363 به اسارت دشمن درآمد و چند اردوگاه عراقی؛ به‌ خصوص اردوگاه‌های رمادی را تجربه کرد. فریبرز خوب ‌نژاد، فوق ‌لیسانس کارگردانی دارد و هم ‌اکنون معاونت هنری مؤسسه فرهنگی پیام آزادگان  را در یک ساختمان قدیمی واقع در میدان فردوسی تهران برعهده گرفته. مؤسسه‌ای که تنها تشکیلات رسمی آزادگان سراسر کشور محسوب شده و به ‌طور خصوصی، اما با پشتیبانی دولت اداره می‌شود. پایگاه خبری حیات گفت و گویی داشته با وی پیرامون فعالیت‌های موسسه پیام آزادگان که در زیر می‌خوانید. 

به گزارش پایگاه خبری حیات ، فریبرز خوب نژاد در ابتدای گفت و گو  ضمن اشاره به اهمیت روزهای پیش رو برای آزادگان سر افراز کشور اظهار داشت:  در تیر ماه سال 67 بود که قطع نامه 598 پذیرفته شد و مذاکرات انجام گرفت، و در همین زمان حدود 700 الی 800 نفر از آزادگان کشور آزاد شدند. اما مرداد 69 بود که به عنوان  سالروز ورود آزادگان تعیین شد.

روز 26 مرداد آغاز ورود آزادگان به خاک کشور است که به « تبادل بزرگ» مشهور است، چرا که این تبادل بزرگ‌ترین تبادلی بود که تا آن زمان میان ما و عراق صورت گرفته بود و در یک پروسه زمانی یک ماه و چند روزه  حدود 40 هزار نفر از اسرای عراقی آزاد و در قبال آن هم 40 هزار نفر از آزادگان ما به خاک وطن بازگشتند. بنابرای مرداد ماه برای آزادگان و خانواده های آن‌ها معنای دیگری دارد و ماه رهایی  دانسته می‌شود. 

وی ادامه داد: بعد از آزادی اسرای عزیزمان، مساله مهمی برای ما شکل گرفت، به یکباره گروهی بزرگ از افرادی به وطن باز گشتند که سال‌های سال در شرایطی بسیار متفاوت زیسته بودند. به تعبیر مقام معظم رهبری، این‌ها «الماس های درخشان» بودند، به این خاطر که در دوران اسارت کاملا آبدیده شده بودند و تمامی فشارهای موجود سال‌های اسارت آن‌ها را به الماس‌هایی خوش تراش تبدیل کرده بود. 

این افراد صاحب تجربیات و آگاهی‌های منحصر به فرد و بسیار بزرگی هستند اما در عین حال به علت شرایط ویژه ای که از سر گذارنده اند از جریان طبیعی زندگی به دور مانده‌ بودند.

بسیاری از این افراد در سنین جوانی و نوجوانی به اسارت در آمده و حالا به مردی میان سال تبدیل شده‌اند که ممکن است نه  ازدواج کرده باشند، نه صاحب خانه باشد و نه شغل.

حقیقت این است که درصد بالایی از این آزادگان عزیزمان، به دلیل فشارهای دوران اسارت دچار بیماری‌های زمینه ای بسیاری هستند و نیازمند مداخلات درمانی همیشگی . آن‌ها از بسیاری از مواهب زندگی عادی برخوردار نبودند، اغلب آن‌ها از درس خواندن جا مانده و خیلی‌هایشان ازدواج هم نکرده بودند؛ این عزیزان هم تخصص و توانایی خود را از دست رفته می‌ دیدند و هم فشارهای روانی شدید در دوران اسارت بسیاری از آنان را دچار مشکلات عصبی کرده بود. بنابراین ما با گروهی طرف هستیم که از یک سو بسیار با انگیزه و بسیار آبدیده و ورزیده شده‌اند  و از طرف دیگر جور روزگار دست‌هایشان را خالی گذاشته و از زندگی معمول عقب انداخته است.حل این مشکل  مثل بسیاری از مسائل دیگری که دولت مردان ما برای نخستین بار با آن مواجه شده بودند، نیاز به چاره اندیشی زود هنگام داشت. و نتیجه تلاش مسئولین برای حل این مشکل مهم تصویب«قانون حمایت از آزادگان» شد.

خوب نژاد در ادامه با تشریح دیدگاه خود درباره قانون حمایت از آزادگان خاطر نشان کرد: این قانون توسط افرادی نوشته شد که حقیقتا با نیت خیر و برای حمایت از آزادگان تلاش می‌کردند، اما به عقیده من، شاید به دلیل نا اشنایی با مشکل موجود، چندان تناسبی با وضعیت واقعی آزادگان نداشت و دچار نقایص بسیاری بود. برای مثال در حال حاظر به مسئله سلامت و پزشکی آزادگان کم توجهی شده است، امروز متاسفانه آزادگان در رابطه با مسائل درمانی در معرض خطرهای جدی هستند و مجموعه اقداماتی که ستاد آزادگان (سابق) و بنیاد شهید انجام داده تا امروز رفع کننده این مشکلات نبوده، آگاهی از این موضوع حائز اهمیت است که قانون گذار بداند، شرایطی که یک آزاده از سر گذرانده چگونه بوده است.

فردی که 10 سال در محیط بسته محصور بوده، سال‌ها مورد ضرب و شتم قرار گرفته و تمام این مدت دچار فقر در تغذیه بوده است با چه مشکلاتی دست به گریبان خواهد شد، اگر چه در دوران جوانی جسمش مقاومت داشته باشد، اما آزادگان ما امروز به میانسالی رسیده‌اند و بیماری‌ها در حال بروز و خود نمایی هستند. باید بگویم که میزان مرگ و میر در میان آزادگان بالا رفته است و جالب اینکه در بسیاری موارد ناشی از اختلالات گوارشی و بیماری‌های اینچنینی است. در اتفاق اخیر و موضوع همه گیری کرونا هم ، آزادگان در برابر آن آسیب پذیر تر هستند. ما باید با توسل به هم فکری و چاره اندیشی جمعی مشکلات بچه‌های آزاده را حل کنیم. بنیاد شهید و ستاد آزادگان مثل خانه ماست، این گفته‌ها به معنای انتقاد و ایجاد توقع نیست، بلکه نیاز عاجلی است که بوجود آمده و چاره اندیشی در این باره لازم است. 

وی در ادامه با اشاره به دلیل و چرایی شکل گیری موسسه افزود: موسسه پیام آزادگان نیز دقیقا برای پرداختن به همین مسائل تاسیس شد تا کمکی هر چند کوچک برای آزادگان باشد. ما اگر بخواهیم ادعایی داشته باشیم ابتدا باید خودمان به میدان بیاییم و تلاش کنیم  و با مشکلات و مسائل درگیر شویم و موسسه پیام آزادگان دقیقا با این فلسفه و نگاه تاسیس شده است. 

مدیر موسسه پیام آزادگان با اشاره به اینکه این موسسه در حوزه ترویج فرهنگ ایثار و مقاومت و آزادگی شکل گرفته اظهار داشت:  ما در حوزه‌های مختلفی چون: فیلم،  تولید کتاب، گرد آوری اسناد، کارهای نمایشی، تجسمی ، برگزاری نمایشگاه و به طور کل در اکثر حوزه‌های فرهنگی فعالیت می‌کنیم.  این  موسسه صدقه جاریه مرحوم ابوترابی است،  ایشان نماینده ولی فقیه در امور  آزادگان بودند و در زمانی که ستاد آزادگان فعال بود، کارهای فرهنگی را انجام می‌دادند، پس از اینکه ایشان از دنیا رفتند و موسسه تحت عنوان «موسسه فرهنگی اجتماعی آزادگان» به آرامی به کارش ادامه می‌داد، در زمان ادغام بنیاد تصمیم گرفتیم که شکل فعالیت را تغییراتی داده و صرفا متمرکز بر فعالیت‌های فرهنگی و هنری بشویم. بعد از ادغام سه نهاد بزرگ ایثارگری (ستاد آزادگان ، بنیاد شهید انقلاب اسلامی سابق و بنیاد جانبازان) ما احساس کردیم که بیاییم و در کنار بنیاد شهید و امور ایثارگران تازه تاسیس در رابطه با آزادگان به آن‌ها کمک کرده و در واقع با مشاوره و هم فکری کمک بیشتری به جامعه آزادگان کشور کرده باشیم. و همزمان با ادغام بنیاد، این  موسسه هم در شکل و ساختار جدیدش سر برآورد. 

خوب نژاد ادامه داد: این موسسه یک موسسه غیر انتفاعی و غیر دولتی  است ، بدین معنا که هیچ بودجه ای از دولت دریافت نمی‌کند و غیر انتفاعی هم به این دلیل که سود یا سهمی به موسسه یا بنیانگذاران آن تعلق نمی‌گیرد. چیزی تقریبا شبیه به «موسسه خیریه» بدون  مالک که تمام آن در اختیار آزادگان است و در ارتباط با بنیاد هم تا به حال تقاضای مادی نکرده‌ایم. اما تا به حال فعالیت‌های مشترک زیادی انجام داده‌ایم. اعم از همایش،کارای هنری و فرنگی  و... در واقع  ما خودمان را وابسته به بنیاد میدانیم و فکر می‌کنیم که اگر بنیاد نباشد فعالیت‌های ما اثر چندانی نخواهد داشت. 

مدیر موسسه پیام آزادگان با تاکید بر اهمیت موسسات مردم نهادی چون موسسه پیام آزادگان گفت: ما معتقدیم که نهادهای دولتی ای چون بنیاد شهید باید بخشی از امور را به دست مردم و موسسات واگذار کند، البته نه هر جایی ، بلکه موسسه ای که خدمت رسانی جدی می‌کند.

خوب نژاد در رابطه با فعالیت موسسه پیام آزادگان گفت: من  فکر می‌کنم که موسسه ما این عمل گرایی را از ابتدا داشته، ما در اکثر استان‌ها نمایندگی ایجاد کرده‌ایم، و در طول سال کارهای فرهنگی بسیاری را پیش می‌بریم.از حدود 800 کتابی که در کل کشور درباره آزادگان به چاپ رسیده حداقل حدود 200 عنوان را ما به چاپ رسانده‌ایم و به جرات می‌توانم بگویم که تنها کتابخانه تخصصی آزادگان در کل کشور متعلق به موسسه ماست. حدود 20 هزار ساعت مصاحبه با آزادگان، می‌توانم بگویم که کامل‌ترین بانک اطلاعاتی آزادگان در این موسسه قرار دارد.

من به عنوان یک فرد آگاه که هم در ستاد آزادگان و هم در بنیاد شهید بوده‌ام این را با اطمینان به شما می‌گویم. در حوزه فیلم و مستند نیز نزدیک به حداقل 100 عنوان فیلم و مستند  تهیه شده  که 90 درصد آن‌ها از تلویزیون پخش شده است. مستندهایی نظیر « دیدار 20 سال بعد» ، « خادمان آزاده» و... نمونه‌هایی از این مستندها هستند که که مورد استقبال مخاطبان زیادی هم قرار گرفتند. در کنار این فعالیت‌ها، اردوهای زیارتی_ سیاحتی را علیرغم اینکه در اساسنامه ما  ذکر نشده، برای آزادگان ترتیب داده‌ایم که بسیار هم متنوع بوده‌اند و همچنین همایش‌های اردوگاهی که آزادگان خودشان در شهرهایی دور هم جمع می‌شوند و به یاد آن روزها  چند روزی را کنار هم می‌گذرانند و بعضا همین همایش‌های اردوگاهی تاثیرات شگفت انگیزی بر روی سلامتی آنها می‌گذارد.  در حوزه‌های هنری دیگر می‌توان به برگزاری نمایشگاه‌های متعدد هنرهای تجسمی ،تولید تنها سمفونی موجود درباره آزادگان به نام «سمفونی پایداری» که با بهترین تیم آهنگسازی کشور انجام شد، چندین نماهنگ و سروده برای آزادگان، و حضور هر ساله در نمایشگاه کتاب با نام «انتشارات پیام آزادگان»  و.... اشاره کرد. 

خوب نژاد در پایان ضمن تاکید بر اولویت رسیدگی به آزادگان توسط نهادهای مربوطه اظهار داشت: ما با توجه به تمام فعالیت‌هایی که داشته‌ایم، هیچ ادعایی در قبال آزادگان عزیزمان نداریم، نمی‌خواهیم بگوییم که برای آزادگان سنگ تمام گذاشته‌ایم چرا که این‌ها تمام وظیفه‌ای بوده که باید به انجام می‌رسیده است، اما تا آنجا که توانسته‌ایم کارکرده‌ایم. امیدوارم در آینده نزدیک شاهد این باشیم که باهم فکری و هم اندیشی بیشتر مسائل و معضلات خاص و ویژه جامعه آزادگان دیده‌شده و برای تک‌تک آن‌ها چاره‌اندیشی شود. 

انتهای  پیام